محاسبه سیکل قاعدگی برای بارداری؛ بهترین زمان تخمکگذاری را چگونه پیدا کنیم؟
اگر برای بارداری اقدام میکنید، احتمالاً میخواهید بدانید کدام روزهای ماه شانس بارداری بیشتر است. برای رسیدن به پاسخ، فقط دانستن تاریخ پایان پریود کافی نیست؛ ابتدا باید طول سیکل قاعدگی خود را بشناسید، زمان احتمالی تخمکگذاری را تخمین بزنید و در نهایت پنجره باروری را مشخص کنید.
البته محاسبات تقویمی نمیتوانند روز تخمکگذاری را با قطعیت تعیین کنند. بااینحال، اگر سیکل نسبتاً منظمی داشته باشید، ثبت تاریخ پریودها میتواند محدودهای را نشان دهد که احتمال باروری در آن بیشتر است.
سیکل قاعدگی چگونه محاسبه میشود؟
محاسبه سیکل از اولین روز خونریزی پریود شروع میشود. این روز، روز اول سیکل است و شمارش تا روز قبل از شروع پریود بعدی ادامه پیدا میکند. به گفته کالج متخصصان زنان و زایمان آمریکا (ACOG) نیز سیکل قاعدگی از اولین روز خونریزی یک پریود تا اولین روز پریود بعدی محاسبه میشود.
برای مثال، اگر پریود شما روز اول ماه شروع شده و پریود بعدی در روز ۲۹ ماه آغاز شود، سیکل قبلی شما ۲۸ روزه بوده است.
بهتر است برای شناخت الگوی واقعی بدن، به یک ماه اکتفا نکنید و تاریخ شروع چند پریود متوالی را ثبت کنید. با مشخص شدن طول معمول سیکل، میتوان قدم بعدی را برداشت و زمان تقریبی آزاد شدن تخمک را محاسبه کرد.
روز تخمکگذاری را چگونه محاسبه کنیم؟
تخمکگذاری زمانی اتفاق میافتد که تخمک از تخمدان آزاد میشود. یکی از اشتباهات رایج این است که روز چهاردهم را برای همه افراد، روز تخمکگذاری بدانیم؛ درحالیکه طول سیکل در تعیین این زمان نقش دارد.
بر اساس توضیحات ACOG درباره زمانبندی بارداری، تخمکگذاری معمولاً حدود ۱۴ روز پیش از شروع پریود بعدی اتفاق میافتد. به همین دلیل برای یک تخمین ساده در سیکلهای منظم میتوان از فرمول زیر استفاده کرد:
فرمول محاسبه روز تخمکگذاری
طول سیکل − ۱۴ = روز تقریبی تخمکگذاری
برای مثال:
- سیکل ۲۸ روزه: حدود روز ۱۴
- سیکل ۳۰ روزه: حدود روز ۱۶
- سیکل ۳۲ روزه: حدود روز ۱۸
بنابراین اگر اولین روز پریود شما اول ماه باشد و معمولاً سیکل ۳۰ روزه داشته باشید، زمان احتمالی تخمکگذاری حوالی روز شانزدهم سیکل خواهد بود.
این عدد یک تخمین است، نه تاریخ قطعی. حتی در افرادی که پریود منظم دارند، زمان پنجره باروری میتواند بین سیکلهای مختلف جابهجا شود. به همین دلیل برای پیدا کردن بهترین زمان اقدام، نباید فقط یک روز مشخص را در تقویم علامت زد.
بهترین زمان برای بارداری چه زمانی است؟
پنجره باروری چیست؟
برای بارداری، چند روز اطراف تخمکگذاری اهمیت دارند که به آنها پنجره باروری گفته میشود. طبق راهنمای انجمن پزشکی تولیدمثل آمریکا (ASRM)، پنجره باروری معمولاً یک بازه ششروزه است که به روز تخمکگذاری ختم میشود.
دلیل این بازه به طول عمر اسپرم و تخمک مربوط است. اسپرم میتواند چند روز در دستگاه تناسلی زنده بماند، درحالیکه تخمک پس از آزاد شدن حدود ۱۲ تا ۲۴ ساعت قابلیت بارور شدن دارد. ACOG نیز توضیح میدهد که امکان بارداری از چند روز قبل از تخمکگذاری تا حدود یک روز بعد از آن وجود دارد.
در نتیجه، اگر روز احتمالی تخمکگذاری خود را محاسبه کردهاید، بهتر است بهجای تمرکز روی همان روز، چند روز منتهی به آن را هم در نظر بگیرید. اما تقویم تنها راه شناخت این بازه نیست؛ تغییرات بدن نیز میتوانند اطلاعات بیشتری در اختیارتان بگذارند.
از کجا بفهمیم زمان تخمکگذاری نزدیک است؟
یکی از نشانههایی که ممکن است در نزدیکی تخمکگذاری دیده شود، تغییر ترشحات واژن است. معمولاً در این دوره ترشحات شفافتر، لغزندهتر و کشسانتر میشوند. NHS نیز تغییر قوام ترشحات در حوالی تخمکگذاری را یکی از نشانههای قابل مشاهده در طول سیکل معرفی میکند.
کیت تخمکگذاری روش دیگری است که افزایش هورمون LH را بررسی میکند و میتواند نزدیک شدن زمان تخمکگذاری را نشان دهد. ثبت دمای پایه بدن یا BBT هم به شناسایی الگوی سیکل کمک میکند؛ زیرا پس از تخمکگذاری معمولاً افزایش خفیفی در دمای پایه مشاهده میشود.
کنار هم قرار دادن تاریخ پریود و این نشانهها میتواند تصویر کاربردیتری از سیکل ایجاد کند؛ خصوصاً زمانی که فاصله بین پریودها همیشه ثابت نیست.
اگر پریود نامنظم باشد چگونه تخمکگذاری را محاسبه کنیم؟
در سیکل نامنظم، فرمول «طول سیکل منهای ۱۴» قابل اتکای کمتری دارد؛ زیرا وقتی طول سیکل مرتب تغییر کند، زمان احتمالی تخمکگذاری نیز بهآسانی قابل پیشبینی نیست. ACOG نیز توصیه میکند در صورت وجود پریودهای بسیار نامنظم، برای بررسی تخمکگذاری با متخصص زنان مشورت شود.
نامنظمی پریود میتواند دلایل مختلفی داشته باشد. برای مثال، فشار روانی و استرس در برخی افراد با تغییر در چرخه قاعدگی همراه میشود؛ موضوعی که در مقاله تأثیر استرس بر روی پریود و نامنظمی چرخه قاعدگی بهطور جداگانه بررسی کردهایم.
در برخی موارد نیز مشکلات مرتبط با تخمکگذاری میتوانند در کنار شرایطی مانند سندرم تخمدان پلیکیستیک دیده شوند. اگر سیکلهایتان مکرراً نامنظم است، میتوانید درباره PCOS و علائم خاموش آن بیشتر بخوانید؛ البته تشخیص علت نامنظمی پریود باید توسط پزشک انجام شود.
برای چنین سیکلهایی، ثبت اطلاعات چند ماه متوالی اهمیت بیشتری پیدا میکند؛ چون به شما اجازه میدهد بهجای حدس زدن براساس یک ماه، تغییرات واقعی سیکل خود را دنبال کنید.
ثبت سیکل چگونه به پیدا کردن روزهای باروری کمک میکند؟
ثبت تاریخ شروع پریود، طول هر سیکل و تغییراتی که در طول ماه تجربه میکنید کمک میکند الگوی قاعدگی خود را بهتر بشناسید. بعد از چند ماه میتوانید ببینید سیکلها معمولاً چه مدت طول میکشند و تا چه اندازه منظم هستند.
روشهای آگاهی از باروری، از جمله ثبت تقویمی سیکل، بررسی ترشحات و کیتهای تخمکگذاری میتوانند برای تخمین پنجره باروری به کار روند؛ هرچند هیچ اپلیکیشن یا محاسبه تقویمی نمیتواند زمان تخمکگذاری یک فرد را با دقت صددرصد پیشبینی کند.
در اپ لوشه میتوانید اطلاعات مربوط به پریود و سیکل خود را ثبت کنید تا سابقه ماههای مختلف را یکجا در اختیار داشته باشید و تغییرات سیکل را راحتتر دنبال کنید. این اطلاعات به شناخت بهتر الگوی بدن کمک میکنند، اما جایگزین بررسی پزشکی یا روشهای تشخیصی نیستند.